سُقایسه

^{پست زیر در پاسخ به پرسش جناب آقای دکتر بهرنگ صدیقی نوشته شده است. خدمت استاد، عرض سلام و ادب دارم و از حضور و همراهی‌شان بسیار سپاسگزارم.کامنت ایشان و پاسخ بنده را ملاحظه می فرمایید.}

^{..........................................................................................................................................}

^{ممنون جناب محمودیان
موافق شما و دیگر دوستان هستم که تاریخ مهم است و چه خوب که تمرکزتان را بر آن گذاشته اید.
داده های خوب و مفیدی هم در یادداشت تان هست.
فقط یک پرسش: چرا روایت تاریخ ایران را از صفویه آغاز کرده اید؟ چرا قبل تر یا بعدتر نه؟}

^{..........................................................................................................................................}

^{اگر نام‌هایی مانند ایران، یونان، هندوستان و چین، صرفا برای مشخص کردن مساحتی از کره زمین با حدود تعیین شده از طریق قواعد سیاسی بکار برده نشوند، نمی‌توانیم ذخیره عظیمی از فرهنگ، اندیشه و تمدن بشری را که این نام‌ها با خود حمل می‌کنند، انکار کنیم و یا نادیده بگیریم. ذخیره عظیمی که در پس تاریخ نام‌هایی مانند امریکا یا کانادا دیده نمی‌شود.}

^{ایران کشوری است که مردمش امروز هم در هر کجا که باشند، می‌توانند به عدالت نوشیروان و آزادگی کوروش ببالند، اما مراد من از این روایت، یادآوری جلال و شکوه پادشاهان گذشته ایران نیست، بلکه هدف، بدست آوردن تصویری کلان و آکادمیک از روابط متقابل بین ساختارهای اجتماعی، سیاسی و اقتصادی کشور است. روابطی که زمینه‌های ظهور و بروز تغییرات اجتماعی را فراهم کرده‌اند و می‌توانند در شناخت موقعیت ایران معاصر کمک کننده باشند.}

^{مجموعه‌ای از شرایط ملی و فراملی سبب بوجود آمدن چیزی شد که ما امروز به عنوان جهان توسعه‌یافته سرمایه‌داری می شناسیم. در سالهایی که سرمایه‌داری در حال پا گرفتن و ریشه دواندن در تاریخ بود، ایران، دوران صفویه را تجربه می‌کرد. امپراتوری ایران در زمان شاه عباس صفوی، بزرگتر از امپراتوری‌های تزار روسیه، عثمانی و هندوستان بود، اما در آن زمان بخشی از جهان سرمایه‌داری در حال ظهور نشد و اوضاع به گونه ‌ای پیش رفت که در زمان قاجارها در شرایط وابستگی و کاملا در حاشیه این جهان قرار گرفت. چطور شد که ایران جایگاه خود را به عنوان قدرتی تاثیرگذار بر تحولات بین المللی از دست داد؟}

^{برای یافتن پاسخ این پرسش باید به رابطه ایران با جهان در حال صنعتی شدن و کنش متقابل بین قدرتهای خارجی با ساختارهای اجتماعی، سیاسی و اقتصادی از پیش موجود توجه کرد. لازمه چنین بینشی، فراتر رفتن از تعریف وقایع تاریخی و قرار دادن رویدادها در یک چارچوب فراگیر، بر اساس قواعد جامعه شناختی است؛ چارچوبی که برای تدوین تحلیلی جامع، ماهیتی بین رشته‌ای خواهد یافت.}

^{برای ایجاد نگاهی کلان و علمی به تاریخ از منظری جامعه شناختی، پس از تحقیق و پرس و جو، منابع یاد شده و مقطع مورد نظر فوران، به عنوان بهترین کتابهایی که بر اساس قواعد آکادمیک نوشته شده‌اند، و بهترین نقطه برای یافتن شناختی کلی از تاریخ معاصر ایران به من معرفی شد. البته چنین برداشتی از اهمیت تاریخ‌ نگاری و یا مطالعه متون مختلف نگاشته شده درباره مقاطع مختلف تاریخی نمی‌کاهد، چرا که همین داده‌های پراکنده در نهایت مبانی تعریف نظمی کلان را بوجود ‌می‌آورند.}